Irak ve Erbil’deki inşaat projeme yangın sistemi tedarik edilir mi?

Evet. Irak, Essed’in en uzun süredir tedarik yaptığı yurt dışı pazarıdır. Erbil’deki projelerde malzeme tedariki, devreye alma ve teknik destek verilmiştir.

Irak projelerinde yürütülen kapsam:

• Mimari proje üzerinden yangın algılama projelendirmesi ve metraj
• Santral, dedektör, buton, siren ve modüllerin tedariki
• Karayoluyla şantiyeye sevkiyat, gümrük belgelerinin hazırlanması
• Yerel ekibe montaj yönlendirmesi, devreye alma için saha ziyareti
• Test, kabul ve kullanıcı eğitimi

Irak projelerinde şartname genellikle EN 54, bazı projelerde NFPA 72 referansı ile yazılır. Konut kulesi ve çok bloklu projelerde adresli sistem tercih edilir, çünkü uzak projede arıza yerini saha taramasıyla bulmak mümkün değildir.

Libya, Türkmenistan, Azerbaycan ve Özbekistan projelerine tedarik yapılıyor mu?

Evet, bu ülkelere tedarik ve devreye alma yapılabilmektedir. Çalışma şekli Irak projeleriyle aynıdır, fark sevkiyat yöntemi ve şartname referansındadır.

Ülke	Sevkiyat	Yaygın şartname
Irak	Karayolu	EN 54, bazen NFPA 72
Libya	Deniz	EN 54
Azerbaycan	Karayolu	EN 54, yerel GOST muadili
Türkmenistan	Karayolu	EN 54, yerel GOST muadili
Özbekistan	Karayolu	EN 54, yerel GOST muadili

Orta Asya projelerinde şartnamenin EN 54 mü yoksa yerel standart mı istediği proje başında netleştirilir. Bu adım atlanırsa cihazlar sahada kabul görmeyebilir. Uzak projelerde yedek cihaz seti ile birlikte sipariş verilmesi önerilir.

Çimento, un ve yem fabrikalarında hangi yangın algılama sistemi kullanılır?

Bu tesislerde asıl risk duman değil, organik toz ve kıvılcımdır. Standart duman dedektörü hem geç algılar hem sürekli yanlış alarm verir.

Alan	Çözüm
Toz toplama ve aspirasyon hatları	Kıvılcım dedektörü, söndürme tetiklemeli
Elevatör ve konveyör	Kıvılcım dedektörü, ısı dedektörü
Silo ve depolama	Isı dedektörü, aspirasyonlu sistem
Üretim holü, yüksek tavan	Işın tipi (beam) dedektör
Pano ve kumanda odası	Optik dedektör, gerekirse aspirasyonlu
Ofis ve yemekhane	Optik duman dedektörü

Kıvılcım dedektörü tek başına kullanılmaz, algılama sonrası hat durdurma veya su püskürtme ile birlikte çalışır.

Tekstil, ahşap ve geri dönüşüm tesislerinde ne kullanılır?

Üçünde de ortak risk lif, talaş ve metal çarpması kaynaklı kıvılcımdır. Çözüm çimento ve un tesislerine benzer, kıvılcım dedektörü merkezdedir.

• Tekstil ve iplik: aspirasyon hatlarında kıvılcım dedektörü, üretim alanında beam dedektör
• Ahşap, mobilya, MDF: talaş emme hattında kıvılcım dedektörü, depoda beam
• Geri dönüşüm ve atık ayrıştırma: konveyör üzerinde kıvılcım dedektörü, balya deposunda ısı veya aspirasyonlu sistem
• Boyahane ve solvent alanı: alev dedektörü

Bu tesislerde optik duman dedektörü kullanılması en sık yapılan hatadır, birkaç hafta içinde yanlış alarm nedeniyle devre dışı bırakılır.

Soğuk hava deposunda hangi dedektör kullanılır?

Soğuk hava deposunda standart optik dedektör nem ve yoğuşma nedeniyle çalışmaz. Düşük sıcaklığa uygun ısı dedektörü veya aspirasyonlu sistem kullanılır.

• Cihazın çalışma sıcaklık aralığı depo sıcaklığını kapsamalıdır
• Yoğuşmaya karşı uygun IP koruma sınıfı aranır
• Aspirasyonlu sistemde örnekleme boruları ısıtmalı olmalıdır
• Kapı önü ve makine dairesi ayrı değerlendirilir

Konut kulesi ve rezidans projelerinde hangi sistem gerekir?

Yapı yüksekliği 21,50 metreyi aşan binalarda otomatik algılama zorunludur ve pratikte adresli sistem kullanılır. Daire bazında adres, kaçış yolu önceliği ve asansör entegrasyonu belirleyicidir.

Mahal	Çözüm
Daire içi	Adresli optik duman dedektörü
Daire mutfağı	Isı dedektörü
Kat holü ve koridor	Optik dedektör, adresli siren
Merdiven ve kaçış yolu	Optik dedektör, ihbar butonu
Kapalı otopark	Isı dedektörü, jet fan entegrasyonu
Teknik hacimler	Isı dedektörü
Lobi ve atriyum	Tavan yüksekliğine göre beam dedektör

Çok bloklu projelerde her blok ayrı loop üzerinde kurulur, santraller ağ üzerinden birbirine bağlanır.

AVM, hastane, otel ve okul projelerinde hangi sistem kurulur?

Dördünde de adresli sistem kullanılır. Fark, tahliye senaryosunda ve entegre edilecek sistemlerde ortaya çıkar.

Yapı	Belirleyici ihtiyaç
AVM	Atriyum için beam, duman damperi ve tahliye entegrasyonu
Hastane	Bölgesel tahliye, yanlış alarm toleransı düşük, ameliyathane özel
Otel	Oda bazında adres, sesli tahliye anonsu, asansör park
Okul ve üniversite	Koridor ve kaçış yolu önceliği, zil sistemiyle ayrışma

Hastane ve otelde konvansiyonel sistem pratikte kullanılamaz, çünkü alarmın hangi odadan geldiği bulunamaz.

Mevcut ve kullanımdaki binaya yangın algılama sistemi kurulabilir mi?

Kurulabilir. Kullanımdaki binada asıl sorun kablolama olduğu için çözüm genellikle kablosuz sistem veya karma kurulumdur.

İzlenen yol:

1. Bina gezilir, kablo çekilebilen ve çekilemeyen bölümler ayrılır
2. Kablo çekilebilen bölümler kablolu kurulur
3. Tarihi yapı, asma tavansız hacim ve müdahale edilemeyen bölümler kablosuz cihazlarla aynı santrale bağlanır
4. Kurulum etap etap, bina boşaltılmadan yapılır

Kablosuz cihazlar EN 54-25 kapsamında belgelendirilmiş olmalıdır. Pil ömrü takibi ve kalın betonarme duvarlarda tekrarlayıcı ihtiyacı göz önünde bulundurulur.

Tadilatta veya sistem yenilemede ne yapılır?

İki yaygın durum vardır: eski konvansiyonel sistemin adreslie çevrilmesi ve tadilat yapılan bölüme sistem genişletilmesi.

• Adreslie dönüşüm: santral ve dedektörler değişir. Mevcut kablolama bölge bazlı yıldız topolojide olduğu için çoğunlukla yeniden kullanılamaz.
• Kademeli dönüşüm: adresli santral kurulur, mevcut konvansiyonel bölgeler zone modülleri üzerinden loopa bağlanır. Maliyeti düşürür, o bölgelerde cihaz bazlı çözünürlük vermez.
• Genişletme: tadilat yapılan bölüm kablosuz cihazlarla mevcut santrale eklenir.
• Marka kısıtı: adresli sistemde dedektör ve santral protokolü uyumlu olmak zorundadır, mevcut santralin markası devam edecekse cihaz seçimi buna bağlıdır.

Bina kullanımdayken yapılan işlerde kademeli dönüşüm, etap etap yapılabildiği için daha sık tercih edilir.